12. Yargı Paketi Resmi Gazete’de yayımlandı

Kamuoyunda “12. Yargı Paketi” olarak isimlendirilen “Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, Resmi Gazete’de yayımlandı.

Yasayla icra-iflas, noterlik, idari yargı ve ceza yargılamasına ait birçok alanda değişikliğe gidildi.

Kanunda yer alan düzenlemelerle paydaşlığın giderilmesine ait satış süreçlerinden idari yargıda tek hakim tarafından görülecek dava hudutlarının genişletilmesine, temyiz sistemindeki değişikliklerden kararın açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kurumunun tekrar düzenlenmesine kadar birçok yeni karar getirildi.

İCRA VE İFLAS DÜZENLEMELERİ

İcra ve İflas Kanunu’nda yapılan değişiklik kapsamında, tamamı mirasçılara ilişkin olan taşınmazlarda iştirakin satış yoluyla giderilmesine karar verilmesi halinde birinci açık artırma sadece mirasçı maliklerin iştirakiyle yapılacak. Bu uygulama yalnızca birinci artırma için geçerli olacak.

Elektronik satış portalına ait düzenlemeler de değiştirildi. Satış isteyen alacaklı, artırma müddetinin sona ermesinden evvelki iş günü mesai bitimine kadar icra dairesine başvurması halinde alacağı oranında teminat göstermekten muaf tutulacak. Hazine de açık artırmalarda teminat yatırmayacak.

İhale duyurularında tekliflerin geçerlilik şartları, ihale bedelinin yatırılmaması halinde uygulanacak yaptırımlar ve teminatlara ait kararlar daha detaylı formda yer alacak.

NOTERLİK İŞLEMLERİNDE DİJİTALLEŞME VE DANIŞTAY’DA GEÇİŞ SÜRESİ

Noterlik Kanunu’nda yapılan değişiklikle noterlik evraklarının mahkemeler ve kamu kurumlarıyla elektronik ortamda paylaşılmasının önü açıldı. Onaylı evrak örnekleri inançlı elektronik imzayla dijital olarak gönderilebilecek. Bu süreçler için ayrıyeten harç yahut vergi alınmayacak.

Yasayla, Danıştay’daki mevcut daire yapısının korunmasına yönelik geçiş müddeti dört yıl uzatıldı. Mevcut sistem 23 Temmuz 2030’a kadar devam edecek.

TEK HAKİMLİ DAVALARIN KAPSAMI GENİŞLEDİ

Yasayla idari ve vergi yargısında tek hakim tarafından görülebilecek davaların kapsamı genişletildi. Buna nazaran, konusu 486 bin lirayı aşmayan birtakım iptal ve tam yargı davaları ile muhakkak disiplin cezalarına ait uyuşmazlıklar tek hakim tarafından karara bağlanabilecek.

Öğrencilerin sınıf geçme, burs, kredi ve yurt süreçlerine ait davalar ile kamu vazifelilerinin müsaade, lojman, süreksiz görevlendirme ve uyarma cezalarına yönelik kimi davalar da bu kapsamda pahalandırılacak. Tıpkı mali sonun altında kalan birtakım vergi davaları da tek hakim tarafından görülecek.

İSTİNAF VE TEMYİZ SİSTEMİNDE DEĞİŞİKLİK

İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda yapılan düzenlemeyle bölge yönetim mahkemelerinin istinaf incelemesi sonunda daha geniş yetkiler kullanabilmesine imkan tanındı. Mahkemeler gerektiğinde ilk derece mahkemesi kararının münasebetini değiştirerek yahut maddi yanılgıları düzelterek başvuruyu reddedebilecek.

Usule ait eksikliklerin bulunması halinde belge birinci derece mahkemesine gönderilebilecek. Fakat keşif, eksper incelemesi yahut duruşma eksikliği üzere durumlarda bu eksiklikler bölge idare mahkemesi tarafından da tamamlanabilecek.

Temyiz sisteminde yapılan değişiklikle ise birtakım kararlar için Danıştay’a müracaat imkanı getirildi. Buna nazaran, bölge idare mahkemesinin ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak tekrar verdiği kimi kararlar, bildiri tarihinden itibaren 30 gün içinde temyiz edilebilecek. Buna karşılık tek hakim tarafından görülen kimi davalarda ve muhakkak kanunlar kapsamındaki uyuşmazlıklarda temyiz yolu kapalı olacak.

IBAN MAĞDURLARI

Kanunla Türk Ceza Kanunu’nun nitelikli dolandırıcılık cürmünü düzenleyen maddesinde değişiklik yapıldı. Buna nazaran, dolandırıcılık kabahatine iştirak eden kişinin hareketinin sadece banka hesabı, ödeme aracı yahut ilgili bilgileri diğerine vermekle hudutlu kalması halinde verilecek ceza yarı oranında indirilebilecek.

Dolandırıcılık ile nitelikli dolandırıcılık hatalarına iştirakin, kendisine yahut diğerine haksız bir menfaat sağlamak gayesiyle, kendisine yahut diğerine ilişkin bankaya yahut kredi kartı üzere ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcıları yahut kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan hesabın kullanılmasını sağlayan mecburî bilgileri yahut araçları diğerine vermek fiili ile hudutlu olması halinde verilecek ceza yarı oranında indirilecek.

HAGB YENİDEN DÜZENLENDİ

Kanunun ceza yargılamasına ait en kıymetli düzenlemelerinden biri, kararın açıklanmasının geri bırakılması kurumuna yönelik oldu. Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı doğrultusunda tekrar düzenlenen kararlara nazaran, sanığa verilen cezanın iki yıl yahut daha az periyodik mahpus ya da isimli para cezası olması halinde mahkeme gerekli kuralların varlığı durumunda HAGB kararı verebilecek.

HAGB uygulanabilmesi için sanığın daha evvel kasıtlı bir kabahatten mahkum olmamış olması, tekrar kabahat işlemeyeceği yönünde mahkemede görüş oluşması ve mağdurun ya da kamunun uğradığı zararın büsbütün giderilmiş olması gerekecek.

Düzenlemeye nazaran azap ve eziyet kabahatleri ile kamu vazifelilerinin misyonları sırasında işlediği ve berbat muamele kapsamında bedellendirilen birtakım hatalarda HAGB kararları uygulanamayacak.